Η Κλινική μου Προσέγγιση
Η στένωση ουρήθρας είναι μια κατάσταση που επηρεάζει αισθητά την ποιότητα ζωής — αδύναμη ή επώδυνη ούρηση, αίσθηση κατακράτησης, υποτροπιάζουσες λοιμώξεις ουροποιητικού. Ο κάθε ασθενής έχει διαφορετικό ιστορικό και διαφορετική ανατομία.
Η εσωτερική οπτική ουρηθροτομή είναι εξαιρετική πρώτη επιλογή για βραχείες, μεμονωμένες στενώσεις βολβώδους ουρήθρας. Ωστόσο, η θεραπεία δεν αποφασίζεται χωρίς πλήρη αξιολόγηση: το μήκος και η θέση της στένωσης, η αιτία (φλεγμονή, τραύμα, ΒΧΟ, ιδιοπαθής), ο αριθμός προηγούμενων επεμβάσεων και η κατάσταση της ουρήθρας γύρω από τη στένωση — όλα αυτά καθορίζουν τη σωστή επιλογή.
- Ανιούσα ουρηθρογραφία (RUG) και/ή κυστεοουρηθρογραφία ούρησης (VCUG) πριν από κάθε επέμβαση.
- Αξιολόγηση ουροροής (uroflowmetry) για τεκμηρίωση βαθμού απόφραξης.
- Για υποτροπιάζουσες στενώσεις ή ιστορικό ΒΧΟ: απευθείας παραπομπή σε ουρηθροπλαστική.
- Μετά από δύο αποτυχημένες εσωτερικές ουρηθροτομές: συζήτηση για ανοικτή ανακατασκευαστική επέμβαση.
- Ενημέρωση ασθενούς για τις εναλλακτικές (Optilume, ουρηθροπλαστική) πριν τη λήψη απόφασης.
Τι είναι η Εσωτερική Οπτική Ουρηθροτομή
Η εσωτερική οπτική ουρηθροτομή είναι ενδοσκοπική επέμβαση κατά την οποία ένα ουρηθροσκόπιο εισάγεται στον αυλό της ουρήθρας και ο χειρουργός, υπό άμεση οπτική εικόνα, τέμνει τον ουλώδη ιστό που αποτελεί τη στένωση — συνήθως στο 12ο (ή σπανιότερα το 6ο) ωριαίο σημείο, με ψαλίδι ουρηθροτόμου ή laser Holmium (Ho:YAG).
Η τεχνική δεν απαιτεί εξωτερική τομή, δεν αφαιρεί ιστό και δεν ανακατασκευάζει τον αυλό — αντί αυτού, ανοίγει τη στένωση εκ των έσω και επιτρέπει στον οργανισμό να επουλωθεί με ευρύτερο αυλό. Εξ ου και ο κίνδυνος επαναουλοποίησης (υποτροπής) είναι πραγματικός.
Ψαλίδι ουρηθροτόμου (cold knife)
Η κλασική τεχνική. Χρησιμοποιείται ψαλίδι τύπου Sachse. Ακριβής τομή στο 12ο ωριαίο σημείο. Χαμηλό κόστος, ευρεία διαθεσιμότητα.
Laser Holmium (Ho:YAG)
Εναλλακτική τεχνική. Η ακριβέστερη αποστολή ενέργειας μειώνει θεωρητικά τη βλάβη γύρω από τη στένωση, αλλά τα μακροπρόθεσμα αποτελέσματα δεν έχουν αποδειχθεί ανώτερα.
Ενδείξεις & Αντενδείξεις
✓ Ενδείξεις
- Πρώτη επέμβαση σε βραχεία στένωση βολβώδους ουρήθρας (μήκος <1,5–2 εκ.)
- Μεμονωμένη (μονεστιακή) στένωση χωρίς ΒΧΟ
- Ιδιοπαθής ή φλεγμονώδης αιτιολογία
- Ασθενής υψηλού χειρουργικού κινδύνου για ανοικτή επέμβαση
✗ Αντενδείξεις / Ανεπαρκής
- Εκτεταμένη στένωση (>2 εκ.) ή πολυεστιακή νόσος
- Στένωση πρόσθιας ουρήθρας (επιχαλαζική/βαλανικαπουρηθρική)
- Στένωση σε ΒΧΟ / Lichen Sclerosus
- Υποτροπή μετά από 2 αποτυχημένες εσωτερικές ουρηθροτομές
- Τραυματική στένωση οπίσθιας ουρήθρας
Σε ΒΧΟ (Βλεννόμυλος Ξηρός Αποφρακτικός / Lichen Sclerosus), η εσωτερική ουρηθροτομή δεν αντιμετωπίζει την υποκείμενη νόσο — η υποτροπή είναι σχεδόν βέβαιη. Ενδείκνυται σταδιακή ουρηθροπλαστική με μόσχευμα βλεννογόνου παρειάς (BMG).
Προεγχειρητική Αξιολόγηση
Ανιούσα ουρηθρογραφία (RUG)
Ακτινολογική εξέταση που χαρτογραφεί το μήκος, τη θέση και τον βαθμό στένωσης. Εκτελείται πάντα πριν από επεμβατική θεραπεία.
Κυστεοουρηθρογραφία ούρησης (VCUG)
Εκτιμά τη στένωση σε συνθήκες ούρησης. Ιδιαίτερα χρήσιμη σε στένωση οπίσθιας ουρήθρας ή μετά από ριζική προστατεκτομή.
Ουροροομετρία (uroflowmetry)
Μετρά την ταχύτητα ροής ούρων (Qmax). Αντικειμενικός δείκτης βαθμού απόφραξης και κριτήριο επιτυχίας μετεγχειρητικά.
Γενικά εξετάσεις & καλλιέργεια ούρων
Αποκλεισμός ενεργού λοίμωξης ουροποιητικού πριν από την επέμβαση. Λοίμωξη πρέπει να αντιμετωπιστεί πρώτα.
Διακοπή αντιπηκτικών
Αντιπηκτικά 5–7 ημέρες πριν, αντιαιμοπεταλιακά (ασπιρίνη, κλοπιδογρέλη) ανάλογα με ιατρική οδηγία.
Η Επέμβαση Βήμα-Βήμα
Αναισθησία & Διάρκεια
Αναισθησία
Γενική ή ραχιαία (νωτιαία). Η τοπική ενέσιμη αναισθησία χρησιμοποιείται σπάνια σε ενήλικες λόγω αδυναμίας πλήρους χαλάρωσης.
Διάρκεια
20–30 λεπτά για απλή μεμονωμένη στένωση. Εκτεταμένη νόσος ή πολλαπλές εστίες αυξάνουν τον χρόνο.
Νοσηλεία
Συνήθως επέμβαση ημέρας ή 1 διανυκτέρευση. Νοσηλεία 2+ ημερών μόνο σε σύνθετες περιπτώσεις.
Καθετήρας
5–7 ημέρες μετεγχειρητικά. Αφαιρείται στο ιατρείο ή ο ασθενής το αφαιρεί μόνος του.
Ανάρρωση
Φορά καθετήρα στο σπίτι. Επαρκής ενυδάτωση (2+ λίτρα νερού/ημέρα). Αποφυγή σωματικής άσκησης.
Ήπια αίσθηση καύσου κατά τα πρώτα ουρήματα — φυσιολογικό. Μέτρηση ουροροής (uroflowmetry) 2–4 εβδομάδες μετά.
Επιστροφή σε γραφειακή εργασία. Αποφυγή βαρέων υπολογισμών, ποδηλασίας, κολύμβησης.
Σεξουαλική δραστηριότητα εφικτή μετά από πλήρη επούλωση και επαλήθευση επιτυχίας (uroflowmetry).
Πιθανές Επιπλοκές
Η συχνότερη και σημαντικότερη επιπλοκή. Εξαρτάται από μήκος, αιτιολογία και αριθμό προηγούμενων επεμβάσεων.
Ιδιαίτερα σε παρουσία καθετήρα. Αντιμετωπίζεται με αντιβιοτικά.
Συνήθως αυτοπεριορίζεται. Σπάνια απαιτεί επαναεπέμβαση.
Από αναδρομική μόλυνση. Αντιβιοτική αγωγή.
Συνήθως παροδική — υποχωρεί με επαναφορά καθετήρα.
Αποτελέσματα & Σύγκριση με Εναλλακτικές
Η εσωτερική οπτική ουρηθροτομή έχει άμεσα αποτελέσματα αλλά σχετικά υψηλό ποσοστό υποτροπής σε μακροπρόθεσμη παρακολούθηση.
| Μέθοδος | Επιτυχία 2 έτη | Επιτυχία 5 έτη | Πλεονέκτημα |
|---|---|---|---|
| Εσωτερική ουρηθροτομή (DVIU) | 50–70% | 30–50% | Ελάχιστα επεμβατική, γρήγορη |
| Optilume (φαρμακοεπικ. μπαλόνι) | 68–77% | Υπό διερεύνηση | Παρατεταμένο αποτέλεσμα vs DVIU |
| Ουρηθροπλαστική (EPA/BMG) | 85–95% | 80–90% | Χρυσό πρότυπο μακροπρόθεσμα |
Η εσωτερική ουρηθροτομή δεν αποκλείει μελλοντική ουρηθροπλαστική — μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως πρώτο βήμα και, αν υποτροπιάσει, ο ασθενής παραπέμπεται σε ανοικτή ανακατασκευαστική επέμβαση.
Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)
Σε ποιες περιπτώσεις ενδείκνυται η εσωτερική οπτική ουρηθροτομή και σε ποιες όχι;
Ενδείκνυται ως πρώτη επιλογή σε μεμονωμένη βραχεία στένωση βολβώδους ουρήθρας μήκους έως 1,5–2 εκ., ιδανικά σε ασθενή χωρίς προηγούμενη χειρουργική επέμβαση. Δεν ενδείκνυται σε εκτεταμένες ή πολυεστιακές στενώσεις, σε στένωση πρόσθιας ουρήθρας, σε σχετιζόμενη με ΒΧΟ (Lichen Sclerosus) νόσο ή σε υποτροπή μετά από δύο αποτυχημένες ενδοσκοπικές επεμβάσεις — όπου η ουρηθροπλαστική αποδίδει σαφώς καλύτερα.
Είναι επώδυνη η επέμβαση;
Η επέμβαση γίνεται υπό αναισθησία (γενική ή ραχιαία), οπότε ο ασθενής δεν αισθάνεται τίποτα κατά τη διάρκεια. Μετεγχειρητικά, υπάρχει ήπια δυσφορία κατά την ούρηση ενόσω φέρεται ο καθετήρας (5–7 ημέρες) και για λίγες ημέρες μετά την αφαίρεσή του. Η αναλγησία με παρακεταμόλη ή ιβουπροφαίνη επαρκεί.
Ποιο είναι το ποσοστό υποτροπής;
Για βραχεία στένωση (<1,5 εκ.) βολβώδους ουρήθρας, η επιτυχία κυμαίνεται στο 50–70% στα 2 χρόνια. Ωστόσο, στα 5 χρόνια, το ποσοστό υποτροπής ξεπερνά συχνά το 50–70%, ειδικά για μεγαλύτερες στενώσεις. Γι' αυτό, μετά από δύο αποτυχημένες εσωτερικές ουρηθροτομές, οι οδηγίες EAU 2024 προτείνουν ουρηθροπλαστική.
Χρειάζεται καθετήρας μετά την επέμβαση;
Ναι. Τοποθετείται ουρηθρικός καθετήρας κατά τη διάρκεια της επέμβασης, ο οποίος παραμένει συνήθως 5–7 ημέρες μετεγχειρητικά. Αφαιρείται εξωτερικά ή στο σπίτι (self-removal) ανάλογα με τη συνεργασία του ασθενούς.
Πότε επιστρέφω στη δουλειά;
Εάν η εργασία είναι γραφειακή, επιστροφή σε 5–7 ημέρες μετά την αφαίρεση του καθετήρα. Για σωματική εργασία ή έντονη δραστηριότητα, συνιστάται 2–3 εβδομάδες αναρρωτική άδεια.
Διαφέρει η εσωτερική ουρηθροτομή από την απλή διαστολή ουρήθρας;
Ναι. Η απλή διαστολή (bougie ή μπαλόνι χωρίς φαρμακευτική επικάλυψη) ρήσσει μηχανικά τη στένωση αλλά δεν τέμνει στρωμένα τον ουλώδη ιστό. Η εσωτερική οπτική ουρηθροτομή κόβει υπό άμεση οπτική εικόνα με ψαλίδι ή laser, με μεγαλύτερη ακρίβεια και σταθερότερο αποτέλεσμα. Η νεότερη μέθοδος Optilume συνδυάζει μπαλόνι με φαρμακοεπικάλυψη paclitaxel για μακρύτερα αποτελέσματα.
Πότε πρέπει να απευθυνθώ σε ειδικό μετά την επέμβαση;
Αμέσως, εάν παρατηρείτε: πυρετό άνω των 38,5°C, σημαντική αιμορραγία ή αδυναμία ούρησης παρά τον καθετήρα, έντονο πόνο στην κοιλιά ή τη μέση. Μετά την αφαίρεση του καθετήρα, εάν η ροή ούρων εξακολουθεί να είναι λεπτή ή παρουσιάζεται δυσκολία ούρησης, απαιτείται έλεγχος για υποτροπή.
Μπορεί να χρησιμοποιηθεί laser αντί για ψαλίδι;
Ναι. Η χρήση laser Holmium (Ho:YAG) είναι εναλλακτική της κλασικής ψαλίδας και χρησιμοποιείται ευρέως σε εξειδικευμένα κέντρα. Δεν υπάρχουν ισχυρά δεδομένα που να καθιστούν τη μία μέθοδο ανώτερη της άλλης ως προς τα μακροπρόθεσμα αποτελέσματα — η επιλογή εξαρτάται κυρίως από τη διαθεσιμότητα εξοπλισμού και την εμπειρία του χειρουργού.
Αξιολόγηση Στένωσης Ουρήθρας στη Ρόδο
Εάν αντιμετωπίζετε αδύναμη ή επώδυνη ούρηση, υποτροπιάζουσες λοιμώξεις ή στένωση ουρήθρας, αξιολογήστε τις επιλογές σας με εξειδικευμένο ουρολόγο στη Ρόδο.
Βιβλιογραφία
- EAU Guidelines on Urethral Strictures 2024 — uroweb.org
- Greenwell TJ et al. Repeat urethrotomy and dilation for the treatment of urethral stricture are neither clinically effective nor cost-effective. BJU Int. 2004;94(7):1051–1055.
- Lauritzen M et al. Optical urethrotomy under general anaesthesia versus endoscopic dilatation under local anaesthesia for urethral stricture: a prospective randomized study. Scand J Urol Nephrol. 2009;43(2):138–143.
- Martins FE et al. (Eds.) Textbook of Male Genitourethral Reconstruction. Springer 2020.
Ιατρική Επιμέλεια
Δρ. Μαρίνος Βασίλας, Ουρολόγος – Ανδρολόγος
Ο Δρ. Βασίλας εκτελεί εσωτερικές οπτικές ουρηθροτομές βάσει των οδηγιών EAU 2024, με έμφαση στη σωστή επιλογή ασθενούς και στην πλήρη αξιολόγηση πριν την επέμβαση. Σε περιπτώσεις υποτροπής ή σύνθετης νόσου, παραπέμπει άμεσα σε ανοικτή ανακατασκευαστική χειρουργική ή στη μέθοδο Optilume.
Πλήρες Προφίλ